Kryminalistyka informatyczna · Adwokaci i obrońcy w sprawach karnych

W jaki sposób adwokat może zlecić techniczną weryfikację już sporządzonej ekspertyzy?

Ekspertyzy mogą mieć decydujące znaczenie dla ustalenia podejrzenia popełnienia przestępstwa. Dlatego dla obrony ważne jest, aby móc poddać fachowej weryfikacji podstawę danych, metodologię i wnioski.

Wysyłaj zapytanie bez zobowiązań

Dlaczego to pytanie ma znaczenie dla obrony w sprawie karnej

Właśnie w postępowaniu przygotowawczym fakty techniczne mogą mieć istotny wpływ na dalszą strategię obrony. Kluczowe znaczenie ma tu nie tyle znalezienie jak największej liczby rzekomo korzystnych wyników, ile wczesne ustalenie, które dowody cyfrowe są wiarygodne, a które hipotezy śledcze mogą opierać się na zbyt daleko idącej interpretacji technicznej.

Podejście badawcze o charakterze technicznym

Sprawdzamy ekspertyzę oraz – o ile obrona ma do nich zgodny z prawem dostęp – dane techniczne, na których się opiera, pod kątem zakresu ekstrakcji, interpretacji artefaktów, odniesień czasowych, przyporządkowania osób, hipotez przeciwstawnych oraz ograniczeń wnioskowania.

Gdzie leży granica możliwości wypowiedzi

Prywatny ekspert ds. informatyki śledczej nie staje się formalnie powołanym biegłym w rozumieniu §§ 72 i nast. kodeksu postępowania karnego (StPO) wyłącznie na podstawie zlecenia obrońcy. Jego zadaniem jest niezależne doradztwo techniczne i weryfikacja.

Dlaczego LanCologne?

LanCologne wspiera obronę w sprawach karnych nie poprzez sugerowanie pożądanego wyniku, lecz poprzez niezależną ekspertyzę techniczną. Ma to kluczowe znaczenie właśnie dla obrony: wiarygodna ekspertyza kontrargumentacyjna musi być w stanie wytrzymać późniejszą weryfikację ze strony prokuratury, innego biegłego oraz sądu.

Punktem wyjścia jest konkretna kwestia obrony. Jakie fakty przypisuje się klientowi? Jakie ślady cyfrowe faktycznie potwierdzają to założenie? Czy dotyczy ono urządzenia, konta, sesji, czy też można je w sposób wiarygodny przypisać konkretnej osobie fizycznej? Czy istnieją technicznie wiarygodne alternatywne wyjaśnienia? Jakich śladów należałoby się spodziewać w przypadku rzekomego przebiegu zdarzeń i czy są one obecne?

Zbiory danych, do których dostęp jest zgodny z prawem, są zabezpieczane w sposób umożliwiający śledzenie, o ile jest to technicznie możliwe, oraz sprawdzane pod kątem obecności kopii roboczych. Krytyczne ustalenia nie są przejmowane wyłącznie na podstawie zautomatyzowanych raportów. Sprawdzane są: pochodzenie, logika powstania, kontekst bazy danych lub systemu plików oraz, w razie potrzeby, leżące u podstaw dane surowe.

Wynik może być korzystny, niekorzystny lub nieokreślony dla klienta. Ta nieokreśloność wyniku nie stanowi wady, lecz jest warunkiem koniecznym, aby wyniki badań technicznych mogły być później wykorzystane w sposób wiarygodny.

Nasze podejście do pracy

Wyniki obciążające, uniewinniające i niejednoznaczne

Obrona nie odnosi korzyści z ekspertyzy sporządzonej na zamówienie. Jeśli dane potwierdzają zarzut, zostanie to odnotowane, podobnie jak wyniki przemawiające na korzyść oskarżonego. Jeśli istnieje kilka technicznie możliwych wyjaśnień lub baza danych jest niewystarczająca, pozostała niepewność zostanie wyraźnie udokumentowana. Właśnie to rozróżnienie sprawia, że wyniki ekspertyzy są później merytorycznie wiarygodne w stosunku do prokuratury, innych biegłych i sądu.

Zrozumiałe dla obrońcy – możliwe do zweryfikowania pod względem technicznym przez innych ekspertów kryminalistycznych

Część główna jest sformułowana w taki sposób, aby obrońca mógł zrozumieć znaczenie techniczne dla swojej strategii obrony. W oddzielnej części technicznej udokumentowano źródła danych istotne dla ponownej weryfikacji, informacje dotyczące integralności, odniesienia czasowe, artefakty oraz etapy badania. Dzięki temu proces wywodu pozostaje odtworzalny również dla innego specjalisty ds. informatyki śledczej.

LanCologne jako niezależne wsparcie techniczne dla obrony w sprawach karnych

Jeśli adwokat chce zlecić niezależną weryfikację kwestii faktycznych o charakterze cyfrowym już na etapie postępowania przygotowawczego, firma LanCologne zapewnia przejrzystą i obiektywną ekspertyzę informatyczno-kryminalistyczną. Celem jest uzyskanie rzetelnej pod względem merytorycznym podstawy faktycznej – niezależnie od tego, czy wyniki potwierdzą zarzut, złagodzą go, czy też technicznie go podważą.

Obrona może rozpocząć działania już na etapie postępowania przygotowawczego. Zgodnie z § 137 ust. 1 kodeksu postępowania karnego oskarżony może skorzystać z pomocy obrońcy na każdym etapie postępowania. § 136 ust. 1 kodeksu postępowania karnego przewiduje między innymi, że podczas przesłuchania oskarżonego należy poinformować go o możliwości złożenia wniosku o przeprowadzenie poszczególnych czynności dowodowych mających na celu jego uniewinnienie.

Dla wyjaśnienia stanu faktycznego szczególne znaczenie ma § 160 ust. 2 kodeksu postępowania karnego: prokuratura ma obowiązek ustalić zarówno okoliczności obciążające, jak i uniewinniające, a także zadbać o zebranie dowodów, których utrata budzi obawy. Zgodnie z § 163a ust. 2 kodeksu postępowania karnego należy przeprowadzić dowody, o których dopuszczenie wnioskuje oskarżony w celu swojego uniewinnienia, jeżeli mają one znaczenie dla sprawy. Natomiast § 166 kodeksu postępowania karnego dotyczy w szczególności wniosków dowodowych oskarżonego składanych podczas przesłuchania przed sędzią i zawiera bardziej restrykcyjne warunki; sytuacje te nie są traktowane jako równoważne.

Prawo obrońcy do wglądu w akta i przeprowadzenia oględzin reguluje § 147 kodeksu postępowania karnego. Przed zakończeniem postępowania przygotowawczego możliwe są ograniczenia zgodnie z ust. 2. Zgodnie z ust. 3 obrońcy nie można jednak odmówić wglądu do opinii biegłych na żadnym etapie postępowania. Prawo to przysługuje obrońcy, a nie LanCologne. Przeprowadzenie ekspertyzy technicznej przez LanCologne wymaga zatem, aby obrona mogła zgodnie z prawem udostępnić odpowiednie dokumenty lub dane.

Ekspert ds. informatyki śledczej, którego obrona zatrudniła na własną rękę, nie jest z tego samego powodu biegłym powołanym w sposób formalny zgodnie z §§ 72 i nast. kodeksu postępowania karnego. Przepisy kodeksu postępowania karnego dotyczące biegłych mają zatem zastosowanie tylko wtedy, gdy dana osoba faktycznie pełni taką rolę procesową.

Kwestie ochrony tajemnicy zawodowej oraz współpracy z zewnętrznymi ekspertami również należy rozpatrywać w sposób zróżnicowany. § 53a Kodeksu postępowania karnego (StPO) przyznaje osobom współpracującym prawo do odmowy zeznań pod warunkiem spełnienia wymienionych tam przesłanek; § 97 kodeksu postępowania karnego (StPO) zawiera powiązaną z tym ochronę przed zajęciem mienia, która jednak zależy od konkretnych warunków i wyjątków. § 160a kodeksu postępowania karnego (StPO) zawiera przepisy dotyczące ochrony w zakresie czynności śledczych wobec osób zobowiązanych do zachowania tajemnicy zawodowej oraz osób współpracujących. Zgodnie z § 203 ust. 3 i 4 kodeksu karnego (StGB) adwokaci mogą udostępniać niezbędne tajemnice innym osobom współpracującym; jednocześnie na osoby te ciążą obowiązki zachowania tajemnicy pod groźbą kary. Nie wynika z tego jednak ogólna ochrona każdego pliku znajdującego się w posiadaniu zewnętrznego eksperta informatycznego; warunki muszą być sprawdzane w każdym indywidualnym przypadku.

Jeżeli wynik dochodzenia nie daje wystarczających podstaw do wniesienia oskarżenia publicznego, prokuratura umarza postępowanie zgodnie z § 170 ust. 2 kodeksu postępowania karnego. Wyniki ekspertyzy informatyczno-kryminalistycznej nie gwarantują podjęcia takiej decyzji; mogą one jedynie stanowić technicznie wiarygodny element podstawy faktycznej.

Najczęściej zadawane pytania

LanCologne – Informatyka śledcza dla prawników i adwokatów zajmujących się sprawami karnymi

Mają Państwo pytania dotyczące technologii cyfrowych? Firma LanCologne zapewni Państwu pomoc w postaci obiektywnego, bezstronnego dochodzenia informatyczno-kryminalistycznego.

Skontaktuj się z nami już teraz