IT-forensisch onderzoek · Rechtbanken

Hoe worden digitale bewijsstukken zodanig beveiligd dat het onderzoek achteraf nog kan worden gecontroleerd?

De kwaliteit van een rapport begint al vóór de analyse. Als een gegevensdrager onnodig wordt gewijzigd, is het later mogelijk niet meer met zekerheid vast te stellen welke sporen er al aanwezig waren en welke door het onderzoek zijn ontstaan.

Vrijblijvend informeren

Daarom documenteren we de toestand bij de overname, identificeren we bewijsmateriaal eenduidig en maken we – voor zover technisch mogelijk – forensische kopieën of afbeeldingen. Integriteitswaarden dienen om de overeenstemming en de ongewijzigdheid van de opgeslagen gegevens op een controleerbare manier te verifiëren.

Bij moderne smartphones, versleutelde computers of actieve systemen is een volledig schrijfvrije back-up technisch gezien niet altijd mogelijk. In dergelijke gevallen worden de noodzakelijke ingrepen, het doel ervan en de mogelijke gevolgen ervan openlijk gedocumenteerd.

De eigenlijke bewijskwestie

Waarom is een werkkopie zo belangrijk?

Analyseprogramma's, besturingssystemen en bestandssysteemstuurprogramma's kunnen gegevens wijzigen bij het openen of koppelen ervan. Daarom wordt het eigenlijke onderzoek in principe uitgevoerd op een werkkopie of een geverifieerde dataset.

Het origineel wordt bewaard voor latere controles, voor zover de technische omstandigheden dit toelaten.

Waar de grens van de uitspraak ligt

Een hashwaarde bewijst de integriteit van een specifieke dataset, niet de inhoudelijke juistheid van de daarin opgeslagen informatie.

Waarom LanCologne?

Bij gerechtelijke opdrachten is het voor ons niet van belang welk analyseprogramma als eerste een treffer aangeeft. Het gaat erom of de bewijskwestie op vakkundige wijze kan worden beantwoord en of dit antwoord een onafhankelijke toetsing kan doorstaan.

We werken zonder vooringenomenheid, documenteren de herkomst van cruciale bevindingen en onderzoeken alternatieve technische verklaringen. De daadwerkelijke analyse vindt in principe plaats op basis van een forensische kopie of een op bewijsveilige wijze vastgelegde dataset. Originelen worden niet onnodig rechtstreeks onderzocht. Wanneer live-maatregelen technisch noodzakelijk zijn, worden de daardoor mogelijke veranderingen uitdrukkelijk gedocumenteerd.

Afhankelijk van de vraagstelling worden cruciale bevindingen gecontroleerd met behulp van een tweede, vaktechnisch geschikte methode of rechtstreeks aan de hand van de onderliggende ruwe gegevens. Welke hulpmiddelen hiervoor worden gebruikt, hangt af van het bewijsmateriaal en de vraagstelling. Bepalend zijn de geschiktheid, de vakmatige erkenning en de traceerbaarheid van de methode – niet een productnaam.

In ons rapport wordt een onderscheid gemaakt tussen de vastgestelde feiten, de technische beoordeling en de resterende onzekerheid. Het ontbreken van bewijs wordt even zorgvuldig gemotiveerd als het vinden van bewijs.

Zo gaan we te werk bij gerechtelijke opdrachten

Onze werkwijze – van de gerechtelijke opdracht tot het antwoord

We gaan eerst na of de vraag binnen ons vakgebied valt, op welke feiten de rechtbank zich baseert en of de inhoud of omvang van de opdracht duidelijk zijn. Bij twijfel wordt de rechtbank om opheldering gevraagd. Dit is in overeenstemming met § 404a en § 407a ZPO.

Mogelijke redenen die aanleiding zouden kunnen geven tot twijfel over de onpartijdigheid, worden vóór aanvang van het feitenonderzoek onderzocht en worden, indien nodig, aan de rechtbank meegedeeld.

Apparaten, gegevensdragers, back-ups en ter beschikking gestelde bestanden worden geïdentificeerd en gedocumenteerd. De toestand ten tijde van het onderzoek wordt vastgelegd.

Voor zover dit technisch mogelijk is, wordt er een forensische kopie of een forensische afbeelding gemaakt. Hashwaarden en andere integriteitscontroles dienen ter eenduidige toewijzing. Het origineel wordt bewaard voor latere controles.

We stellen vast welke sporen de beweerde gebeurtenis zouden ondersteunen, welke tegenstrijdige bevindingen denkbaar zijn en welke alternatieve technische verklaringen moeten worden onderzocht.

Alleen artefacten die voor de bewijskwestie van wetenschappelijke waarde zijn, worden onderzocht. Automatische treffers worden niet zonder controle overgenomen.

Bevindingen die van belang zijn voor de besluitvorming worden – voor zover nodig – gecontroleerd aan de hand van een tweede erkende methode, een andere technische benadering of rechtstreeks aan de hand van de ruwe gegevens.

We gaan uitdrukkelijk na welke conclusies er niet uit de gegevens mogen worden getrokken. Ontbrekende gegevens, mogelijke verwijdering, technische beperkingen, onvolledige extracties of tegenstrijdige sporen worden vermeld.

Het definitieve antwoord vloeit voort uit de gedocumenteerde bevindingen. Het wordt niet sterker geformuleerd dan de gegevens toelaten.

De hoofdtekst blijft ook voor niet-forensische deskundigen begrijpelijk. De technische bijlage bevat de informatie die een onafhankelijke IT-forensisch deskundige nodig heeft voor een vakkundige controle of een tegenrapport.

ZPO §§ 404a, 407a en 411. Het BSI omschrijft IT-forensisch onderzoek als een strikt methodische analyse met als doel het veiligstellen, verwerken en analyseren van digitale sporen met het oog op een eventuele latere rechtszaak.

De deskundige levert de feitelijke onderbouwing. De juridische beoordeling en de uiteindelijke bewijswaardering blijven de taak van de rechtbank.

Veelgestelde vragen

LanCologne – IT-forensisch onderzoek voor rechtbanken

Heeft u voor een bewijskwestie in een rechtszaak een onafhankelijk technisch onderzoek nodig? LanCologne onderzoekt digitale sporen op objectieve, transparante en reproduceerbare wijze. Wij documenteren zowel positieve bevindingen als het ontbreken van bewijs en technische beperkingen op een zodanige wijze dat de conclusie begrijpelijk blijft voor de rechtbank en technisch verifieerbaar blijft voor een onafhankelijke IT-forensisch deskundige.

Nu contact opnemen